Vadeli mevduatın esnek alternatifi
Bankada vadeli mevduat açtığınızda paranızı genellikle 32, 45 ya da 90 gün bağlarsınız. Vade dolmadan hesabı bozarsanız banka o güne kadar biriken faizi çoğu zaman ödemez ve yalnızca anaparanızı iade eder.
Para piyasası fonları (PPF) bu sorunu çözer:
- Paranızı tek bir gün bile bağlamazsınız; dilediğiniz iş günü satabilirsiniz.
- Fon her gün ters repo, Takasbank para piyasası, mevduat ve kısa vadeli borçlanma araçlarından getiri toplar.
- Cuma günü fonda olan paranız Cumartesi ve Pazar'ın getirisini de kazanır; bu getiri Pazartesi açıklanan fiyata yansır.
- Sattığınızda o güne kadar biriken getiri kaybolmaz.
Borsa yatırımcıları da hisse satıp nakde geçtiklerinde paralarını yeni fırsat beklerken çoğunlukla PPF'lerde tutar.
PPF ne kadar risklidir?
SPK kurallarına göre PPF'lerin portföyündeki varlıkların vadesine en fazla 184 gün kalmış olmalıdır. Bu yüzden fiyatları çok az dalgalanır ve risk değerleri genellikle 1'dir. Yine de getiri garanti değildir ve fonlar mevduat gibi TMSF güvencesinde değildir. Fonun varlıkları portföy şirketinden ayrı, saklama kuruluşunda tutulur.
Mevduat mı, PPF mi?
| 32 günlük vadeli mevduat | Para piyasası fonu | |
|---|---|---|
| Vade | Bağlıdır, erken bozulursa faiz yanabilir | Yok, her iş günü satılabilir |
| Getiri | Açılışta belli | Her gün değişir, önceden belli değil |
| Stopaj (gerçek kişi, Ekim 2026) | 6 aya kadar vadede %17,5 | Elde tutma süresinden bağımsız %17,5 |
| Güvence | TMSF sigortası (yasal limite kadar) | Sigorta yok, varlıklar ayrı saklanır |
| Masraf | Yok | Yıllık yönetim ücreti fiyattan düşülür |
Hangisinin daha çok kazandırdığı faiz ortamına göre değişir. Mevduat faiz sayfamızda bankaların 32 günlük oranlarını TEFAS'taki para piyasası fonlarının son dönem getirisiyle yan yana görebilirsiniz. Hazine bonosunu da içeren ayrıntılı karşılaştırma için para piyasası fonu mu, mevduat mı rehberimize bakın.
Bir örnek
Yıllık bileşik getirisi %40 olan bir PPF'ye 100.000 TL yatırıp 30 gün tuttuğunuzu düşünelim. Brüt kazanç yaklaşık 2.804 TL olur. Satışta bu kazancın %17,5'i, yani yaklaşık 491 TL stopaj olarak kesilir ve hesabınıza yaklaşık 2.313 TL net kazanç geçer. Oranlar örnektir; güncel getiriler için para piyasası fonları getiri sıralamasına ya da PPZ ve NVB fon sayfalarına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
PPF zarar ettirir mi?
Çok kısa vadeli ve düşük riskli araçlara yatırım yaptığı için günlük değer kaybı nadirdir, ama imkânsız değildir. Uzun vadede asıl risk, getirinin enflasyonun altında kalmasıdır.
Satınca para ne zaman gelir?
Çoğu PPF'de aynı ya da ertesi iş günü. Fonun izahnamesindeki valör bilgisine bakın; TEFAS maddesinde fon alım-satım kurallarını anlattık.
PPF getirisi bileşik mi işler?
Evet. Fon her günün getirisini ertesi gün yeniden değerlendirdiği için getiri kendiliğinden bileşik büyür.
