Borsa İstanbul, TEFAS fonları, döviz ve mevduat piyasalarındaki teknik kavramları, karmaşık finans jargonundan arındırarak doğrudan piyasa tecrübesi ve gerçek hayat örnekleriyle açıkladık.
Borsa İstanbul'da işlem gören piyasa değeri ve günlük işlem hacmi en yüksek 100 şirketin hisse performansını topluca ölçen Türkiye'nin gösterge borsa endeksidir.
Bir hissenin piyasa fiyatının şirketin hisse başına elde ettiği yıllık net kâra bölünmesiyle bulunan, şirketin kendini kaç yılda amorti edeceğini gösteren temel değerleme oranıdır.
Şirketin borsadaki toplam piyasa değerinin, bilançodaki net özkaynaklarına (defter değerine) bölünmesiyle hesaplanan temel çarpanıdır.
Bir şirketin yıl boyunca elde ettiği net kârın bir kısmını, genel kurul kararıyla pay sahiplerine hisse oranında nakit veya bedelsiz hisse olarak dağıtmasıdır.
Borsa İstanbul'da satılan hisse senedinin nakit bedelinin veya satın alınan hissenin mülkiyet takasının işlem gününden 2 iş günü sonra resmi olarak tamamlanması kuralıdır.
Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu; yatırımcıların çalıştıkları herhangi bir banka veya aracı kurum hesabı üzerinden Türkiye'deki portföy yönetim şirketlerinin fonlarını alıp satabilmesini sağlayan merkezi sistemdir.
Vadesine en fazla 184 gün kalmış repo, ters repo, mevduat ve kısa vadeli borçlanma araçları gibi likit enstrümanlara yatırım yapan, günlük getiri sağlayan düşük riskli yatırım fonu türüdür.
Mevduat faizi, temettü, fon kazancı veya kira gibi gelirlerden, para hak sahibinin eline geçmeden önce banka veya kurum tarafından devlete ödenmek üzere otomatik kesilen gelir vergisidir.
Elde edilen faiz veya kâr payı getirisinin anaparaya eklenerek bir sonraki dönemde hem anaparanın hem de önceki faizin birlikte yeniden faiz getirmesi prensibidir.
Bir finansal varlığın (dolar, euro, altın veya hisse) alış fiyatı ile satış fiyatı arasındaki farktır. Kurumun kâr marjını ve piyasanın risk primini ifade eder.
Uluslararası emtia piyasalarında altının işlem gördüğü standart ağırlık birimidir (1 troy ons = 31,1034768 gram saf altın).
Bir hissenin fiyatında kısa sürede aşırı dalgalanma yaşandığında veya endeks genelinde sert düşüş olduğunda piyasaya soluklanma fırsatı vermek için işlemlerin geçici süreyle durdurulmasıdır.
Borsa İstanbul pay piyasasında işlem birimidir; 1 lot tam olarak 1 adet hisse senedini temsil eder.
Şirketin kasasındaki iç kaynakları (geçmiş yıl kârları, sermaye düzeltmesi farkları, emisyon primleri) sermayeye ekleyerek hissedarlarına para talep etmeden karşılıksız yeni hisse vermesidir.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) bankalara 1 hafta vadeli repo ile borç verirken uyguladığı gösterge faiz oranıdır. Ülkedeki tüm kredi ve mevduat faizlerinin referansıdır.
Amerikan Doları'nın dünyadaki en güçlü 6 majör para biriminden (Euro, Japon Yeni, İngiliz Sterlini, Kanada Doları, İsveç Kronu, İsviçre Frangı) oluşan sepete karşı değerini gösteren küresel endekstir.
Bir şirketin borsada işlem gören tüm hisselerinin güncel borsa fiyatı üzerinden hesaplanan toplam parasal büyüklüğüdür.
Bir şirketin paylarını ilk kez Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) onayı ve izahname ile Borsa İstanbul'da halkın ve kurumsal yatırımcıların alımına açması sürecidir.
Bir hissenin son dönemdeki yükseliş ve düşüşlerinin gücünü 0 ile 100 arasında ölçen, aşırı alım ve aşırı satım bölgelerini göstermek için kullanılan momentum göstergesidir.
Bir hissenin belirli sayıdaki son kapanış fiyatının ortalamasıdır; her gün en eski fiyat çıkıp en yenisi girdiği için hareketli adını alır ve trendin yönünü sade biçimde gösterir.
Bir önceki seansın en yüksek, en düşük ve kapanış fiyatlarının ortalamasıyla bulunan, gün içi destek ve direnç seviyelerini hesaplamak için kullanılan referans fiyattır.
Destek, düşen fiyatın alıcıların ağır basmasıyla durma eğiliminde olduğu seviye; direnç ise yükselen fiyatın satıcıların ağır basmasıyla zorlandığı seviyedir.
Bir yatırım fonunun geçmiş getirilerindeki dalgalanmaya (oynaklığa) göre 1 ile 7 arasında belirlenen ve fon fiyatının ne kadar sert inip çıkabileceğini gösteren ölçektir.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın her iş günü ilan ettiği, resmi işlemlerde, vergi ve muhasebe hesaplarında referans alınan döviz kurlarıdır; piyasada işlem yapılan anlık fiyat değildir.
Bir fonun ya da yatırım ortaklığının sahip olduğu varlıkların güncel değerinden borçlar düşüldükten sonra kalan tutardır; pay sayısına bölündüğünde fonun birim fiyatı bulunur.
İki para birimi arasındaki kurun, ikisinin de üçüncü bir paraya (çoğunlukla ABD dolarına) karşı değerinden hesaplanmasıdır; euro/TL kurunu euro/dolar ve dolar/TL'den bulmak gibi.
Şirketin net kârının ortalama özkaynaklarına bölünmesiyle bulunan ve ortakların şirkette bıraktığı her 100 liralık sermayeyle yılda kaç lira kâr üretildiğini gösteren kârlılık oranıdır.
Bir hissenin F/K oranının şirketin beklenen yıllık kâr büyümesine bölünmesiyle bulunan ve ödenen fiyatın büyüme beklentisine göre makul olup olmadığını gösteren değerleme oranıdır.
Borsa İstanbul'da mali, hukuki ya da faaliyetle ilgili olağan dışı durumlar yaşayan şirketlerin paylarının yakın gözetim altında ve daha sıkı kurallarla işlem gördüğü pazardır.
Alım satımın borsadaki gibi merkezi bir emir defterinde değil, iki taraf arasında ya da bir banka veya aracı kurumun kendi platformunda yapıldığı, fiyatın taraflarca belirlendiği piyasadır.
Yatırım hesabında gün sonunda boşta kalan nakdin, müşterinin verdiği yetkiyle aracı kurum veya banka tarafından gecelik ters repo ya da para piyasası fonu gibi araçlarda değerlendirilmesidir.
Tahvil, bono veya kira sertifikası gibi bir borçlanma aracının anaparasının ihraççı tarafından yatırımcıya geri ödenmesidir; ödemenin yapıldığı güne itfa tarihi denir.
Para politikasında enflasyon beklentilerinin bağlandığı sabit referansa (kur, para tabanı ya da enflasyon hedefi) nominal çıpa denir. Davranışsal finansta çıpalama ise tahminin ilk görülen sayıya takılıp kalmasıdır.
Bir varlığın olağan koşullarda piyasa katılımcıları arasında el değiştireceği fiyattır. Yatırımcılar bu sözle çoğunlukla bir hissenin nakit akışlarına ve benzer şirketlere bakılarak tahmin edilen değerini kasteder.
Şirketin ana ortaklığa ait net dönem kârının dönem içindeki ağırlıklı ortalama pay sayısına bölünmesiyle bulunan ve her bir paya düşen kârı gösteren orandır.
Bir şirketin paylarının ne kadarının halka açık olduğunu gösteren orandır. Borsa İstanbul endekslerde ve pazar kurallarında MKK'nın her gün hesapladığı fiili dolaşımdaki pay oranını kullanır.
Bir fonun ya da portföyün risksiz getirinin üzerinde sağladığı getiriyi, getirisinin standart sapmasına bölerek bulunan ve birim risk başına ne kadar kazanıldığını gösteren orandır.
Bir endeksi ya da altın gibi bir varlığın fiyatını izleyen ve payları Borsa İstanbul'da seans boyunca hisse senedi gibi alınıp satılan yatırım fonudur; İngilizcede ETF (exchange traded fund) denir.
Şirketin bilançosundaki varlıklardan bütün borçlar düşüldükten sonra kalan tutar, yani özkaynaktır. Borsada hisse başına defter değeri ve PD/DD oranı bu rakamla hesaplanır.
Şirketin borçlarıyla birlikte değerini (firma değeri) faiz, vergi ve amortisman öncesi kârına (FAVÖK) bölen çarpandır; borçluluğu farklı şirketleri karşılaştırmak için kullanılır.
Borsa İstanbul'da açılış, kapanış ve diğer tek fiyatlı seans bölümlerinde fiyat yazılmadan girilen, fiyat hesabına katılmayan ve belirlenen eşleşme fiyatında karşılanmadan kalan emirlerle işlem gören emir türüdür.
Bir fonun portföyündeki varlıkların vadeye kalan gün sayılarının, portföydeki ağırlıklarıyla çarpılıp toplanmasıyla bulunan ortalama vadedir. Para piyasası fonlarında en fazla 45 gün olabilir.
Fiyat hareketinin hızını ve gücünü belirli bir aralıkta ya da sıfır çizgisi etrafında salınan bir sayıyla gösteren teknik analiz göstergelerinin ortak adıdır; RSI, stokastik ve MACD en bilinenleridir.
Şirketin bir dönemde elde ettiği net kârın toplam varlıklarına oranıdır; varlıkların, borçla mı özkaynakla mı finanse edildiğinden bağımsız olarak ne kadar verimli kullanıldığını gösterir.
Bir hissenin getirisinin piyasa genelindeki hareketlere ne kadar duyarlı olduğunu gösteren katsayıdır. Beta 1'den büyükse hisse piyasadan daha oynak, küçükse daha sakin hareket eder.
ABD'de bankaların Fed nezdindeki bakiyelerini birbirine gecelik olarak ödünç verdiği faizdir. Fed'in para politikası kurulu FOMC bu oran için bir hedef aralık belirler ve yılda sekiz kez toplanır.
Halka arzda talep arzdan fazla olduğunda payların yatırımcılara nasıl paylaştırılacağını belirleyen iki yöntemdir. Eşit dağıtımda her yatırımcıya aynı miktar, oransal dağıtımda talebiyle orantılı pay düşer.
Borsa İstanbul'da emrin girildiği anda karşılanabilen kısmının gerçekleştiği, karşılanamayan kısmının ise beklemeden otomatik olarak iptal edildiği emir geçerlilik koşuludur.
Portföyünün en az %80'ini her gün Borsa İstanbul'da işlem gören şirket paylarında tutmak zorunda olan yatırım fonudur; TEFAS'ta işlem görenlerin kazancından stopaj kesilmez.
Bir hissenin son 12 ayda ödediği hisse başına nakit temettünün güncel hisse fiyatına oranıdır; fiyatına göre ne kadar nakit kâr payı alındığını yüzde olarak gösterir.
Faiz, amortisman ve vergi öncesi kârın kısaltmasıdır; şirketin esas faaliyetlerinden, borç yapısından ve amortisman süresinden bağımsız olarak ne kadar kazandığını gösterir.
Payları yalnızca nitelikli yatırımcılara satılabilen, diğer fonlara uygulanan portföy sınırlamalarının çoğuna tabi olmadan kendi ilan ettiği strateji ve limitlerle yatırım yapan fon türüdür.
Yatırımcının sahip olmadığı bir hisseyi ödünç alarak satması ve daha sonra piyasadan geri alıp iade etmesidir; fiyat düşerse kazanç, yükselirse zarar doğar.
Aradığınız kriterlere uygun terim bulunamadı.
Arama kelimenizi kısaltmayı veya farklı bir kategori seçmeyi deneyebilirsiniz.
Açıklanmasını istediğiniz bir borsa terimi veya finansal kavram mı var? Editörlerimize iletin, inceleyip yayına alalım.
Hedef fiyata ulaşıldığında anlık Web Push ve bildirim alın
BorsaPano'yu Safari üzerinden ana ekranınıza ekleyerek tam ekran mobil uygulama olarak kullanabilirsiniz.
BorsaPano Yatırımcı Hesabı
BIST hisseleri, TEFAS fonları, döviz, altın ve kripto varlıklarınızı canlı takip edin; ücretsiz fiyat alarmları kurun.
Giriş yaparak Kullanım Koşulları ve Gizlilik Politikası'nı kabul etmiş olursunuz.