Şirketler Neden Halka Arz Olur?
Büyümek, yeni fabrika açmak veya borçlarını kapatmak isteyen bir şirket bankadan yüksek faizle kredi çekmek yerine halka arz olmayı tercih edebilir. Halka arzda şirket sermayesini artırarak yeni paylar çıkarır ve bunları yatırımcılara satar. Toplanan nakit doğrudan şirketin kasasına girer ve şirket bunu yatırımlarında kullanır.
Eşit Dağıtım vs. Oransal Dağıtım
Türkiye'de son yıllarda milyonlarca yeni yatırımcının borsaya girmesini sağlayan temel mekanizma Eşit Dağıtım olmuştur:
- Eşit Dağıtım: 100 milyon TL'si olan bir zengin ile 1.000 TL'si olan bir öğrenci halka arza başvurduğunda sistem herkese kişi başı aynı adette (örneğin 15 lot = 450 TL) pay verir. Kimse parası çok diye başkasının hakkını alamaz.
- Oransal Dağıtım: Ne kadar çok parayla başvurursanız o kadar çok hisse alırsınız. Örneğin talep ettiğiniz tutarın %3'ü kadar hisse dağıtılır; dolayısıyla 1 milyon TL yatıran kişi 30.000 TL'lik hisse alırken, 1.000 TL yatıran kişiye neredeyse hiç hisse düşmez.
